Lập Dàn Ý và Bài Văn Mẫu Phân Tích Bài Thơ Chiều Tối Mới Nhất

Lập Dàn Ý và Bài Văn Mẫu Phân Tích Bài Thơ Chiều Tối Mới Nhất

Bài viết sẽ hướng dẫn những em cách lập dàn ý phân tích bài thơ Chiều Tối và bài văn mẫu phân tích Chiều Tối của tác giả Hồ Chí Minh. Những em học trò mang thể tham khảo để phục vụ cho việc học tập được tốt hơn, ko nên sao chép dưới mọi hình thức. Ngoài ra, Việc tìm gia sư môn Văn tại nhà cũng là cách giúp những em học giỏi Văn một cách nhanh và hiệu quả nhất.

I. Dàn Ý Phân Tích Bài Thơ Chiều Tối

1. Mở bài

– Giới thiệu về tác giả Hồ Chí Minh và đặc điểm thơ của Người

– Giới thiệu khái quát về bài thơ

2. Thân bài

a, Hai câu đầu:

– Hình ảnh cánh chim: hình ảnh ước lệ thân thuộc của thơ cổ, báo hiệu trời sắp tối

– Hình ảnh chòm mây: hình ảnh thơ cổ điển, gợi nên sự mênh mông của thiên nhiên, cảnh vật.

+ “Cô vân”: gợi nên hình ảnh chòm mây lẻ loi, cô độc giữa vũ trụ mông mênh.

+ Từ láy “mạn mạn”: chậm chậm, trôi nổi, lững lờ.

b. Hai câu còn lại:

– Hình ảnh cô em xóm núi trong tư thế lao động: gợi nên tư thế khỏe khoắn, phá vỡ sự tĩnh lặng của cảnh vật buổi chiều tà

– Điệp ngữ tạo hiệu quả diễn tả sự chuyển động theo vòng quay ko dứt của chiếc cối xay, cô gái lao động rất siêng năng

– Chữ được xem là thắp trong bài thơ một sức sống mãnh liệt, tràn đầy niềm tin vào một ngày mai tươi sáng, tốt đẹp hơn.

3. Kết bài

– Khái quát trị giá nội dung và nghệ thuật của bài thơ: bài thơ Chiều tối với việc sử dụng hình ảnh thơ cổ điển, từ ngữ cô đọng, súc tích cùng những giải pháp tu từ đã thể hiện một cách rõ nét tình yêu thiên nhiên, sự gắn bó với những con người lao động và ý thức lạc quan yêu đời vượt lên mọi hoàn cảnh của thi sĩ.

– Qua đó cũng thể hiện phong cách thơ của Người – sự kết hợp giữa văn pháp cổ điển và văn pháp hiện đại.

II. Bài Viết Phân Tích Chiều Tối Của Hồ Chí Minh

1. Mở bài

     Hồ Chí Minh – vị lãnh tụ thiên tài, người anh hùng phóng thích dân tộc Việt Nam, người cha già đáng kính của dân tộc. Người vừa là đội viên vừa thi sĩ, nhà văn kiệt xuất của dân tộc. Những vần thơ của Người luôn mang sự phối hợp giữa cố điển và hiện đại đặc thù luôn mang sự hướng về ánh sáng. Và mang thể nói, bài thơ (trích là một trong những sáng tác tiêu biểu cho đặc điểm thơ Hồ Chí Minh.

2. Thân bài

     Hai câu mở đầu bài thơ bài thơ là bức tranh thiên nhiên lúc chiều tà:

     Hai câu thơ với văn pháp chấm phá cùng việc sử dụng những hình ảnh thơ cổ điển đã gợi nên chiếc ko khí tĩnh lặng của cảnh vật, chiếc mênh mông của thiên nhiên. Với thể nói hình ảnh cánh chim là một hình ảnh thơ thân thuộc trong thơ ca cổ điển, chúng ta đã từng bắt gặp hình ảnh cánh chim chiều trong thơ Bà Thị xã Thanh Quan, hay trong ca dao cũng mang câu: Hình ảnh cánh chim đấy như để diễn tả nhịp chuyển của thời kì – ngày đã xế chiều và cảnh vật cũng đang chìm dần vào tĩnh lặng. Và thêm vào đó, ở đây chúng ta cảm nhận được sự đồng điệu giữa hình ảnh cánh chim với tâm hồn thi sĩ: cánh chim đã mỏi sau một ngày dài sải cánh đang tìm chốn ngủ còn thi sĩ cũng đã thấm mệt sau một ngày dài bước đi. Thêm vào đó, bức tranh thiên nhiên xế chiều còn được tô vẽ bằng hình ảnh chòm mây – Sử dụng hình ảnh thơ cổ điển cùng việc sử dụng từ láy diễn tả điệu trôi chậm chậm, trôi nổi, lững lờ của chòm mây, tác giả đã gợi lên  chiếc cao rộng, mông mênh của thiên nhiên và từ đó cũng làm nổi trội lên sự đơn chiếc của chòm mây. Tương tự, hai câu thơ đầu với văn pháp chấm phá cùng việc sử dụng những hình ảnh thơ cổ điển, tác giả đã gợi nên sự mênh mông, bát ngát, pha sự đơn chiếc của cảnh vật lúc chiều tà. Qua đó hiện lên nhân vật trữ tình yêu thiên nhiên, lạc quan vượt lên hoàn cảnh khắc nghiệt và khát vọng tự do. Chỉ lúc mang một tâm hồn yêu thiên nhiên, một ý thức vượt lên hoàn cảnh khắc nghiệt và một sự cảm nhận tinh tế thì tác giả mới mang thể cảm nhận và vẽ nên một bức tranh chiều tà tương tự.

     Nếu như hai câu thơ đầu bài thơ, tác giả sử dụng hàng loạt những hình ảnh thơ cổ điển đề vẽ nên bức tranh thiên nhiên buổi chiều tà thì trong hai câu thơ còn lại của bài thơ, tác giả lại sử dụng văn pháp hiện đại để khắc họa hình ảnh con người:

     Trên chiếc nền mông mênh, rộng to của thiên nhiên, hình ảnh cô gái trong tư thế lao động hiện lên thật đẹp, xua tan đi chiếc cô quạnh của cảnh vật nơi xóm núi. Thêm vào đó nghệ thuật điệp ngữ gợi nên sự chuyển động lặp đi lặp lại của cối xay ngô và đó cũng chính là nhịp độ của cuộc sống, của sự siêng năng, chịu thương chịu khó trong công việc của cô gái xóm núi. Đồng thời, qua hình ảnh cô gái xóm núi chuyên cần, siêng năng trong lao động cũng gợi nên trong chúng ta vẻ đẹp trong tâm hồn của Bác bỏ: luôn dành một nỗi niềm, một sự quan tâm sâu sắc đối với những người dân lao động. Đặc thù, người đọc như bừng sáng lên qua chữ ở cuối bài thơ. Với thể nói, chữ chính là của toàn bộ bài thơ. Chữ với một chữ thôi nhưng mang sức mạnh gớm ghê. Nó ko chỉ xua đi chiếc lạnh lẽo, cô quạnh của buổi chiều nơi xóm núi mà qua đó nó còn gợi nên sức sống, niềm vui, niềm tin vào ngày mai tươi sáng của người tù. Và ánh sáng đấy cũng chính là niềm ước ao, là ước mong của Bác bỏ về một ngày mai tươi sáng cho dân tộc, cho quốc gia, cho nhân dân Việt Nam. Thêm vào đó, qua chữ cũng đã cho thấy mạch vận động của bài thơ – sự vận động từ bóng tối tới ánh sáng.

3. Kết bài

Tóm lại, bài thơ với việc sử dụng hình ảnh thơ cổ điển, từ ngữ cô đọng, súc tích cùng những giải pháp tu từ đã thể hiện một cách rõ nét tình yêu thiên nhiên, sự gắn bó với những con người lao động và ý thức lạc quan yêu đời vượt lên mọi hoàn cảnh của thi sĩ. Đồng thời, qua đó cũng thể hiện phong cách thơ của Người – sự kết hợp giữa văn pháp cổ điển và văn pháp hiện đại.

___ HẾT ___

Cảm ơn những em đã tìm đọc bài viết “Phân tích bài thơ Chiều tối” mà trung tâm vừa mới hoàn thành. Hi vọng bài viết sẽ giúp ích cho những em trong quá trình học tập và tìm hiểu bài thơ, song những em ko nên sao chép vào bài viết của mình. Nếu những em thấy bài viết hay, hãy like và shrae nhé.

Bình Luận Facebook

.


--- Cập nhật: 17-01-2023 --- nongdanmo.com tìm được thêm bài viết Dàn ý phân tích bài thơ Chiều tối hay nhất (8 mẫu) từ website vietjack.com cho từ khoá dàn ý phân tích chiều tối.



Dàn ý phân tích bài thơ Chiều tối hay nhất (8 mẫu)

Đề bài:

Bài giảng: Chiều tối - Cô Thúy Nhàn (Thầy giáo VietJack)

Dàn ý Phân tích bài thơ Chiều tối

Dàn ý - mẫu 1

1.Mở bài: Giới thiệu sơ lược về tác giả, nêu cảm nhận chung về tác phẩm

- Hồ Chí Minh là nhà cách mệnh vĩ đại đồng thời là thi sĩ to của dân tộc. Ngục trung nhật kí (Nhật kí trong tù) là tác phẩm tiêu biểu, được Bác bỏ viết trong thời kì bị chính quyền Tưởng Giới Thạch bắt tại Quảng Tây (Trung Quốc), từ mùa thu năm 1942 tới mùa thu 1943.

- Mộ (Chiều tối) là bài thơ mang trị giá nội dung và nghệ thuật độc đáo: Điều khác lạ là bài thơ được viết trong hoàn cảnh người bị giải đi trên phố, với gông xiềng xiềng xích, nhưng ko phải là một lời than vãn xót xa. Trái lại, đó là một nét hoan ca về cuộc sống, về con người, biểu hiện tâm hồn hết sức đẹp đẽ, tư cách to lao của Hồ Chí Minh.

2. Thân bài

- Hai câu đầu vẽ nên một bức tranh nên thơ, yên bình của cuộc sống, chim bay về rừng tìm chốn trú ngụ, đám mây trôi lững lờ trên bầu trời chiều, chỉ vài nét chấm phá, những bức họa (trong bài thơ mang họa) của thơ xưa. Song, phong vị cổ thi đấy do sắp gũi về văn pháp. Còn thực ra, đây vẫn là buổi chiều nay, với cảnh thật và người thật (người tù - thi sĩ) đang tận mắt nhìn ngắm.

Bức tranh phong cảnh kia tuy đẹp và nên thơ nhưng vẫn mang nét buồn. Quyện tức thị mỏi, chán, mỏi mệt. Tầm là tìm kiếm. Cánh chim sau ngày rong ruổi, trong chiếc giờ phút của ngày tàn, mỏi mệt, phải trở về rừng đặng tìm kiếm chỗ trú. Cô là lẻ loi, một mình. Mạn mạn là dài và rộng, ko là trên bầu trời dài, rộng mênh mông. Bản thân bầu trời vẫn dài rộng như là triệu năm qua, nhưng đám mây đơn lẻ kia đã làm nó càng trở nên mênh mang hơn. Hai câu thơ, theo đúng nghĩa đen cũng chỉ ra một cảnh buồn. Với người thông thường, thậm chí đang vui, trước cảnh đấy, lòng hẳn ko sao tránh một xúc cảm man mác, bâng khuâng. Câu thơ làm người ta liên tưởng tới một buổi chiều khác, trong thơ cổ:

        (Cảnh chiều hôm - Bà Thị xã Thanh Quan)

Buổi chiều xưa ko vắng lặng, nhưng lòng người đã tím ngát nỗi buồn. Còn cảnh ở đây, vốn là đơn chiếc. Cảnh đấy nói hộ lòng người, hẳn đang buồn. Đúng thôi, ngay tới cánh chim kia, lúc chiều tắt đã vội trở về. Vậy mà, giờ này, người tù mắt mờ, chân yếu, lại bị gông xiềng, vẫn đang lê bước trên phố dài. Người đó ko than vãn, do tư cách vĩ đại, song người nào ko cảm được nỗi đau rất thật từ cảnh tình đấy?

- Hai câu kết chuyển hướng vận động của hình tượng thơ. Ở trên, cảnh vật mênh mông, vắng lặng, ánh nắng ngày đang dần tắt, nhường chỗ cho bóng đêm ập xuống. Còn ở đây, dù ko tả nhưng người nào cũng biết, đất trời đã vào đêm, bóng tối len dày muôn nơi. Vậy, điều gì làm người ta cảm nhận được từng bước đi của thời kì, cảm nhận thấy được ánh sáng và bóng tối? Đó là cánh chim đơn lẻ bay về chốn cũ. Đặc thù, đó là ánh rực hồng của lò than nơi xóm núi. Đây cũng là lối chấm phá, lấy ánh sáng tả bóng tối.

- Nhưng sự chuyển hướng thực thụ của hình tượng thơ ko chỉ mang vậy. Nếu cảnh ở trên mang nét buồn của sự lẻ loi, hoang vắng, thì cảnh ở đây, dù là đêm tối nhưng rét mướt, giàu sức sống. Đôi mắt của người nghệ sĩ ở cảnh trước lúc phóng nhìn ra xa và lên cao, càng nhìn càng mất hút và trống vắng. Lúc đôi mắt đấy nhìn sắp, đã bắt gặp hình ảnh ko ngờ:

- Vóc dáng người thôn nữ cùng với công việc lao động nhường nhịn như là thường ngày đấy đã xua đi sự cô quạnh giữa miền sơn cước. Và, tới lúc công việc đã xong, thì ánh sáng tràn ngập.

Trong bóng đêm, ánh sáng đấy càng mang sức lan tỏa. Lòng người từng man mác buồn đã ấm lại cùng với ánh lửa kia. Tới đây thì sự vận động của hình tượng thơ được trọn vẹn.

3. Kết bài

"Mộ" là bài thơ rất tiêu biểu cho phong cách nghệ thuật thơ Hồ Chí Minh Lúc sử dụng thể thơ luật Đường, tác giả đã vận dụng khá nhuần nhuyễn văn pháp chấm phá để tả cảnh, lấy động tả tĩnh, đặc thù là lấy cảnh tả tình. Trong bài thơ, ko mang từ hay chi tiết nói về chủ thể trữ tình, nhưng người đọc vẫn trông thấy đôi mắt, tấm lòng của con người đấy. Tuy nhiên, dù mang phong vị cổ điển, đây vẫn là bài thơ hiện đại. Chất hiện đại bộc lộ ở sự vận động hình tượng thơ, nhất là ở tấm lòng và tư tưởng của thi nhân. Dù bị gông xiềng, xiềng xích, con người đó vẫn hết sức ung dung tự tại, luôn quên mình để nhìn ngắm cuộc sống và rung động với từng biểu hiện, dù chỉ nhỏ nhoi, tinh tế.

Dàn ý - mẫu 2

1. Mở bài:

- Giới thiệu tác giả, tác phẩm.

2. Thân bài:

a. Bức tranh thiên nhiên rừng núi:

 “Quyện điểu quy lâm tầm túc thụ”:

- Hình ảnh cánh chim trời:
+ Trong thi ca xưa cánh chim bay lạc giữa ko trung thường đại diện cho sự đơn chiếc, lạc lõng, mất phương hướng.
+ Trong Chiều tối cánh chim mang màu sắc hiện đại hơn lúc nó mang nơi chốn để về sau một ngày dài vất vả kiếm ăn, đó là tổ ấm hạnh phúc.
+ Tinh tế cảm nhận được sự mỏi mệt ẩn chứa trong từng nhịp vỗ cánh xuất phát từ tấm lòng đồng cảm của tác giả với cánh chim, như những người đồng hoàn cảnh.

"Cô vân mạn mạn độ thiên ko"

- Hình ảnh chòm mây trong văn học cổ điển:
+ Một trong những chất liệu thân thuộc trong thi ca cổ điển, bộc lộ ý thức tự do, tự tại, phiêu bồng, thoát ly.
+ Bộc lộ sự đơn chiếc, lạc lõng của nhân vật trữ tình.

b. Hình ảnh con người trong lao động:

“Sơn thôn thiếu nữ ma bao túc
Ma túc bao hoàn lô dĩ hồng”

- Hình ảnh cô gái xay ngô:
+ Con người trong lao động trở thành trung tâm của bài thơ.
+ Giản dị, đời thường nhưng lại bộc lộ sức sống mạnh mẽ, vẻ đẹp khỏe khoắn của tuổi xanh trong công cuộc lao động.
→ Giữa hoàn cảnh khắc nghiệt, Người vẫn luôn hướng về cuộc sống, về con người với một tình yêu tha thiết.

 “Ma túc bao hoàn lô dĩ hồng”:

3. Kết bài:

 Nêu cảm nhận chung.

Dàn ý - mẫu 3

1. Mở bài

- Nhật ký trong tù của Hồ Chí Minh là sự kết hợp phối hợp giữa yếu tố cổ điển và yếu tố hiện đại, giữa tâm hồn của người đội viên và thi sĩ xoành xoạch được thể hiện một cách tinh tế, sâu sắc.
- Chiều tối là một trong những bài thơ tiêu biểu và độc đáo nhất.

2. Thân bài

- Hoàn cảnh sáng tác: Sáng tác vào cuối thu năm 1942, lúc Hồ Chí Minh bị chính quyền Tưởng Giới Thạch bắt giam và áp giải từ nhà lao Tĩnh Tây tới Thiên Bảo (Trung Quốc), trong một buổi chiều chuyển ngục.

- Bức tranh thiên nhiên núi rừng trong hai câu thơ đầu:
+ Hình ảnh cánh chim là thi liệu vốn rất thân thuộc trong thơ cổ, nhưng vào trong thơ Bác bỏ lại xem lẫn cả nét hiện đại. Cánh chim mỏi mệt, tìm chốn ngủ mang sự tương đồng với tình cảnh của Bác bỏ.
+ Hình ảnh chòm mây trôi lửng lơ, cũng là thi liệu cổ điển, gợi sự ung dung, tự tại, nhưng đồng thời mang nét hiện đại bộc lộ tâm trạng của người tù (lẻ loi, đơn chiếc).

3. Kết bài

- Vẻ đẹp tâm hồn Hồ Chí Minh: Lạc quan, hướng về sự sống và ánh sáng, lòng nhân ái gắn liền với lòng yêu thiên nhiên.
- Văn pháp gợi tả thiên nhiên, tả cảnh ngụ tình, kết hợp phối hợp những yếu tố cổ điển, hiện đại.

Dàn ý - mẫu 4

1. Mở bài

Bài thơ" Chiều tối" là một bài thơ tiêu biểu cho phong cách thơ của Hồ Chí Minh.

2. Thân bài

* Hai câu cuối: Bức tranh sinh hoạt của con người:
- Cảnh vật và con người hoà quyện vào nhau
- Một bức tranh sinh hoạt bình dị, đời thường mà khoẻ khoắn, gợi nét sinh động trong đời sống nhân dân.
- Chữ "hồng" trở thành nhãn tự của bài thơ.

3. Kết bài

Đọc bài thơ "Chiều tối" em càng thêm khâm phục Bác bỏ, càng trân quý tự do và hoà bình hôm nay. Và tự hứa với lòng, dù trong khó khăn thử thách của cuộc sống vẫn ko nản lòng, giữ vững ý thức lạc quan và niềm tin tất thắng.

Phân tích bài thơ Chiều tối - mẫu 1

     "Nhật ký trong tù" của Hồ Chí Minh được viết từ 2/8/1942 tới 10/9/1943 lúc Người bị chính quyền Tưởng Giới Thạch bắt giam một cách vô cớ, đày đọa khắp những nhà lao tỉnh Quảng Tây, Trung Quốc. Trong số 133 bài thơ "Nhật ký trong tù" mang một số bài ghi lại những thời khắc đáng nhớ trong ngày: Buổi sớm, Buổi trưa, Quá trưa, Chiều hôm, Chiều tối, Hoàng hôn, Nửa đêm... Mỗi bài là một nỗi niềm trong những tháng ngày "ác mộng".

     "Chiều tối" (Mộ) là bài thất ngôn tứ tuyệt số 31 trong "Nhật ký trong tù". Bài thơ số 32 là bài "Đêm ngủ ở Long Tuyền". Vậy, bài "Chiều tối" ghi lại cảnh xóm núi lúc ngày tàn trên con đường từ Thiên Bảo tới Long Tuyền vào tháng 10/1942.

     Đây là nguyên tác bài thơ:

"Quyện điểu quy lâm tầm túc thụ,
Cô vân mạn mạn độ thiên ko,
Sơn thôn thiếu nữ ma bao túc,
Bao túc ma hoàn lô dĩ hồng''.

     Một chiếc nhìn man mác, một thoáng ước mơ thầm kín về một mái ấm, một chỗ ngừng chân...của thi sĩ trên con đường lưu đày khổ ải muôn dặm, được hé lộ qua bài thơ, đọc qua tưởng như chỉ tả cảnh chiều tối nơi xóm núi xa lạ.

     Hai câu đầu tả bầu trời lúc ngày tàn. Hai nét vẽ "động" cánh chim mỏi mệt (quyện điểu) bay về rừng xa, tìm cây trú ẩn, một áng mây đơn chiếc, lẻ loi (cô vân) đang lững lờ trôi (mạn mạn). Câu trúc hai câu thơ đăng đối, âm điệu thơ nhẹ, thoáng buồn. Người đội viên bị lưu đày ngước mắt nhìn bầu trời, dõi theo cánh chim bay và áng mây trôi nhẹ mà lòng man mác. Rất tinh tế, nét vẽ ngoại cảnh đã thoáng hiện tâm trạng. Câu thơ dịch của Nam Trân tuy chưa thể hiện được chữ "cô" trong "cô vân" nhưng khá hay:

"Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ
Chòm mây trôi nhẹ giữa từng ko".

     Hai câu thơ 1, Hai mang vẻ đẹp cổ điển: tả ít mà gợi nhiều chỉ Hai nét phác họa (chim bay, mây trôi) mà gợi lên chiếc hồn cảnh vật, ngày tàn, màn đêm buông xuống dần, tạo vật như đang chuyển sang trạng thái ngơi nghỉ, mỏi mệt. Nghệ thuật lấy điểm vẽ diện, lấy động tả tĩnh được vận dụng thông minh. Nhìn chim bay, mây trôi mà cảm thấy bầu trời mông mênh hơn, cảnh chiều tối êm đềm, tĩnh lặng hơn. Cảnh chiều tối ở xóm núi này còn mang tính ước lệ, nó mở rộng liên tưởng và xúc cảm thẩm mỹ trong tâm hồn mỗi chúng ta,... nhớ về một cánh chim bay trong "Truyện Kiều": "Chim hôm thoi thót về rừng"; nhớ tới một cánh chim bay mỏi và hình ảnh người lữ thứ trong chiều sương lạnh nhớ nhà:

Article post on: nongdanmo.com

"Nghìn mai gió cuốn, chim bay mỏi
Dặm liễu sương sa, khách bước dồn

(Chiều hôm nhớ nhà)

     Trở lại bài "Chiều tối", áng mây đơn chiếc lẻ loi đang lửng lơ, trôi nhẹ trên bầu trời là hình ảnh ẩn dụ về người lưu đày trên con đường khổ ải xa lắc! Tiếng nói thơ súc tích, biểu cảm, vừa tả cảnh vừa tả tình, thoáng nhẹ mà đầy ấn tượng, dư ba.

     Tiếp theo câu cuối 3 - 4 từ cảnh bầu trời tác giả nói về cuộc sống con người nơi núi. Thiếu nữ và lò than hồng là trung tâm của bức tranh này:

"Sơn thôn thiếu nữ ma bao túc
Bao túc ma hoàn lô dĩ hồng".

     Một nét vẽ trẻ trung, bình dị, đáng yêu: Thiếu nữ xóm núi đang xay ngô. Ba chữ "ma bao túc" ở cuối câu ba được lấy lại "bao túc ma hoàn..." ở đầu câu 4, động tác nhịp nhàng xay ngô, vừa diễn tả sự chuyển động vòng tròn của chiếc cối đá xay ngô thủ công. Đức tính cần mẫn của thiếu nữ xóm núi được cảm nhận và trân trọng. Nghệ thuật điệp ngữ liên hoàn đã làm cho thơ liền mạch và mang về nhạc điệu. Câu thơ địch: "Cô em xóm núi xay ngô tối", với Hai chữ cô em đã làm lạc phong cách thơ Hồ Chí Minh; chữ "tối" thêm vào đã làm cho ý thơ lộ, còn đâu nữa ý tại ngôn ngoại trong bài thơ chữ Hán này?

     Sự vật như nối liếp theo dòng chảy thời kì mà xuất hiện: Lúc ngô xay xong than đã rực hồng, sáng bừng lên, vô cùng rét mướt. Lúc màn đêm đã bao mịt mùng, lò than đỏ rực lên, cảnh vật đấy thu hút tâm trí người tù đang bị giải đi. Buồn biết bao cảnh bếp lạnh tro tàn! rét mướt biết bao một ngọn đèn, một bếp hồng trong đêm lạnh. Hình ảnh thiếu nữ xóm núi xay ngô và lò than rực hồng tượng trưng cho một mái ấm sum vầy gia đình, nó đã làm vơi đi bao nỗi đơn chiếc tĩnh mịch. Hướng về một cảnh sinh hoạt dân dã bình dị: thiếu nữ xay ngô, dõi nhìn bếp lửa, lò than rực hồng, lúc chân tay mang nặng xiềng xích, bị giải đi trong chiều tối, Bác bỏ đã tìm thấy nơi nương tựa tâm hồn mình. Hình như nỗi đơn chiếc, lẻ loi, lạnh lẽo bị xua tan. Một thoáng ước mơ thầm kín về một mái ấm gia đình đã tới với thi sĩ trên con đường đi đày xa xứ trong màn đêm buông xuống. Cảm hứng thơ dào dạt chất nhân văn. Chiếc bình dị mà đầy chất thơ. Chất thơ đấy là hồn người và tình người. Hai nét vẽ về thiếu nữ xay ngô và lò than rực hồng là hai nét vẽ bình dị, rét mướt, khoẻ và trẻ trung, làm thơ Bác bỏ mang sự hoà hợp giữa màu sắc cổ điển và chất hiện đại vẻ trung bình dị.

     Nhiều bài thơ khác cho thấy trên con đường khổ ải, lưu đày người đội viên cách mệnh trong "Nhật ký trong tù" hầu như ít cảm thấy đơn chiếc, tâm hồn xoành xoạch gắn bó với nhịp sống, làm chủ hoàn cảnh và lạc quan yêu đời. Trong cảnh hoàng hôn gió rét căm, vượt lên gian khổ. Người xúc động hướng tới một tiếng chuông chùa, một tiếng sáo mục đồng mà mạnh bước:

"Gió sắc tựa gươm mài đá núi,
Rét như dùi nhọn chích cành cây
Chùa xa chuông giục người nhanh bước,
Trẻ dẫn trâu về tiếng sáo bay".

(Nam Trân dịch)

     Với lúc trong cảnh bị cùm trói "Thừa cơ rét rệp xông vào đánh" mà Người vẫn "thoát ngục" tìm được một tẹo niềm vui nâng đỡ tâm hồn mình: "Oanh sớm, mừng nghe hót xóm sắp" (Đêm ngủ ở Long Tuyền). Điều đó cho thấy, sự sống và tự do là khát vọng của Người. Thiên nhiên và con người hiện diện trong thơ Bác bỏ bằng những nét vẽ đẹp, bình dị, đáng yêu, đó là sự sống mà Bác bỏ gắn bó, mến yêu suốt đời.

     "Chiều tối" - một bài thơ đáng yêu: màu sắc cổ điển súc tích kết hợp với tính chất trẻ trung, hiện đại, bình dị. Tứ thơ vận động từ cảnh tới tình, từ trong bóng tối tới sự sống, tới ánh sáng và tương lai. Nét vẽ tinh tế, thể hiện một hồn thơ "bát ngát tình". Bài thơ thấm đượm một tình yêu mênh mông đối với tạo vật và con người. Trong đoạ đầy gian khổ, tâm hồn Bác bỏ vẫn dào dạt sự sống.

Phân tích bài thơ Chiều tối - mẫu 2

     Hồ Chí Minh là một chiếc tên mà tất cả con dân Việt Nam đều ghi tạc trong tim với một lòng yêu quý, kính trọng vô bờ bến. Trong quá trình tìm lại tự do cho dân tộc, Bác bỏ đã phải chịu rất nhiều khổ cực, gian lao, đã rất nhiều lần bị bắt giam, chuyển từ nhà tù này sang nhà tù khác, bị đánh đập, tra tấn man di. Tuy nhiên, trong hoàn cảnh khó khăn đấy, ở Người vẫn ánh lên một ý thức lạc quan, một niềm tin vào một ngày mai tươi sáng. Bài thơ "Chiều tối" nằm trong tập thơ "Nhật kí trong tù" đã thể hiện được phần nào ý thức đấy của Người. Bài thơ chỉ đơn thuần là tả lại cảnh nơi thôn quê vào một buổi chiều tối, thế nhưng ẩn chứa trong đó là một ước mơ tự do cho bản thân, ước mơ được quay trở lại quê hương để tiếp tục sứ mệnh của mình.

     Bài thơ được sáng tác lúc Bác bỏ bị giải từ nhà lao Tĩnh Tây tới nhà lao Thiên Bảo. Bức tranh chiều tối được nhìn qua cặp mắt của người tù tay đeo gông chân vướng xiềng:

"Quyện điểu quy lâm tầm túc thụ
Cô vân mạn mạn độ thiên ko."

     Dịch thơ:

"Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ,
Chòm mây trôi nhẹ giữa tầng ko."

     Buổi chiều thường là lúc sum vầy, nhưng cũng là lúc con người ta thấy vô cùng đơn chiếc nếu ko mang một chốn để về. Cánh chim mỏi sau một ngày kiếm ăn cũng đã bay về tổ của mình. Trên ko trung chỉ còn lững lờ một chòm mây. Giữa thiên nhiên mông mênh hùng vĩ, con người và cảnh vật đều như ngừng lại, chỉ mang chòm mây đấy vẫn nhẹ nhõm trôi, càng làm nổi trội lên sự yên ắng, êm đềm của buổi chiều tối nơi rừng núi. Chòm mây đấy cũng giống như Bác bỏ, đang trong tình cảnh tù tội, vẫn phải cô độc bước đi. Chòm mây đơn chiếc, lặng lẽ, Bác bỏ cũng lặng lẽ, đơn chiếc. Tuy thế, phải là một người mang lòng yêu thiên nhiên, phải mang một tâm thái ung dung, tĩnh tâm, lạc quan, vượt lên mọi gông xiềng về thể xác để ngắm thiên nhiên, hòa mình với thiên nhiên như thế. Thể xác mỏi rời rã vì phải đi cả ngày đường vất vả, nhưng Bác bỏ vẫn dõi mắt theo cánh chim về tổ, tầng mây lững lờ trôi lúc chiều về.

     Tuy chỉ hai câu thơ bảy chữ, nhưng cũng đã làm cho người đọc tưởng tượng ra được cảnh chiều muộn nơi rừng núi thật mênh mông, âm u, vắng vẻ, quạnh quẽ. Đồng thời, cũng nói lên niềm mong ước quay trở về với quê hương, ước mong được tự do như đám mây kia.

     Trong khuông cảnh thiên nhiên mênh mông, đượm nét buồn lúc chiều muộn nơi rừng núi, bỗng xuất hiện con người:

"Sơn thôn thiếu nữ ma bao túc,
Bao túc ma hoàn, lô dĩ hồng."

     Dịch thơ:

"Cô em xóm núi xay ngô tối,
Xay hết, lò than đã rực hồng."

     Giữa cảnh buồn của thiên nhiên như trong thơ cổ, cô sơn nữ hiện lên như một điểm sáng, làm cho cả bức tranh trở nên sinh động, vui tươi hơn. Đó chính là nét cố điển mà hiện đại trong thơ của Hồ Chí Minh. Bức tranh vừa mang người, vừa mang hoạt động khỏe khoắn của con người trong đó. Đó chính là nét đẹp, nét đáng quý của người dân lao động. Cô gái đang miệt mài xay ngô bên lò than rực hồng để chuẩn bị bữa tối. Ở đây, bản dịch thơ ko đảm bảo được nghệ thuật của bản chữ Hán. Bác bỏ đã lặp lại hai chữ "bao túc" ở cuối câu thứ ba và đầu câu thứ tư, như những vòng xoay tiếp nối nhau của cô gái, như sự tuần hoàn của thời kì, trời đã tối, tối dần. Bức tranh vừa rét mướt bởi cảnh tượng lao động khỏe khoắn của người thôn nữ lao động, vừa bởi chiếc ánh hồng của bếp lò. Đó chỉ là một thứ hạnh phúc bình dị, vậy mà Bác bỏ vẫn gạt bỏ hết những đớn đau, mỏi mệt về thể xác để cảm nhận được.

     Nhà văn Nam Cao đã viết: "Lúc người ta đau chân, người ta ko còn tâm trí đâu để nghĩ tới người khác được", để nói rằng, con người ta thường mang xu hướng lo cho những thống khổ của bản thân. Thế nhưng, ở Bác bỏ Hồ – một người lúc nào cũng lo nỗi lo của dân tộc, của quốc gia – vậy mà cũng vẫn luôn quan tâm tới những thứ nhỏ nhặt nhất, bình dị nhất. Đó chính là tư cách cao đẹp của vị lãnh tụ vĩ đại của chúng ta.

     Bài thơ "Chiều tối" là một bài thơ tiêu biểu cho nét đẹp cổ điển và hiện đại trong thơ Hồ Chí Minh. Bài thơ chỉ đơn thuần là tả về phong cảnh thiên nhiên và con người nơi xóm núi lúc chiều muộn, đồng thời, cũng ẩn chứa trong đó nỗi niềm ước mong được tự do, được sum họp của Người. Đồng thời, ở Bác bỏ, chúng ta vẫn luôn thấy ánh lên một vẻ đẹp của ý thức quên mình, của một trái tim giàu lòng yêu thương luôn biết quan tâm tới những điều bình dị nhất.

Phân tích bài thơ Chiều tối - mẫu 3

     Chủ toạ Hồ Chí Minh là một nhà cách mệnh, một người đội viên quốc tế luôn mang trong mình tình yêu quê hương quốc gia và khát khao phóng thích dân tộc. Cả cuộc thế Bác bỏ dành cho sự nghiệp cách mệnh ko chỉ vậy Bác bỏ còn là một nhà văn hóa to mang nhiều đóng góp trong ngành văn học. Cảm hứng thi sĩ tới bất cứ lúc nào với người đội viên cùng sản dù cho lúc bị giam bắt, tù đày nhưng ko thể giam cầm được tâm hồn của Người. Bài thơ “Chiều tối” là tác phẩm được sáng tác lúc Bác bỏ bị chính quyền Tưởng Giới Thạch bắt giam vô cớ nhưng vẫn thể hiện tình yêu thiên nhiên, con người và ý thức lạc quan, mang niềm tin vào tương lai tươi sáng của Hồ Chí Minh.

     Vào tháng 8 năm 1942 Bác bỏ sang Trung Quốc để tranh thủ sự ủng hộ quốc tế, sau nửa tháng đi bộ tới Túc Vinh tỉnh Quảng Tây và bị chính quyền Tưởng Giới Thạch bắt giam trong suốt mười ba tháng, những tháng ngày bị tù đày đấy Bác bỏ đã sáng tác tập thơ “Nhật kí trong tù” bằng chữ Hán với số lượng 134 bài. Trong đó bài thơ “Chiều tối” là bài số 31 lúc Người bị thiên chuyển từ nhà lao Tĩnh Tây sang nhà lao Thiên Bảo năm 1942. Trong khoảnh khắc chiều tà mênh mông cùng với tâm hồn thi nhân đã tạo cảm hứng để người tù sáng tác gửi gắm vào thơ ca tâm trạng, tình cảm của mình. Nổi lên trong bài thơ là hình ảnh thiên nhiên và con người lao động nơi đất khách quê người.

     “Chiều tối” được viết bằng chữ Hán theo thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật. Hai câu thơ đầu Bác bỏ đặc tả cảnh thiên nhiên núi rừng với hai hình ảnh tiêu biểu cánh chim mỏi mệt và đám mây đơn chiếc:

“Quyện điểu quy lâm tầm túc thụ
Cô vân mạn mạn độ thiên ko”

     Dịch:

Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ
Chòm mây trôi nhẹ giữa tầng ko

     Với văn pháp chấm phá điểm nhãn, ước lệ tượng trưng mang đậm chất cổ điển của thi pháp phương Đông Bác bỏ đã khắc họa hình ảnh cánh chim mỏi mệt đang bay tìm chốn ngủ. Đó là chi tiết gợi ko gian mênh mông, gợi ý niệm thời kì buổi chiều đã về. Trong thơ ca ko ít lần ta mang bắt gặp hình ảnh cánh chim đấy là “Truyện Kiều” của Nguyễn Du mang viết: “Chim hôm thoi thót về rừng” hay của bà Thị xã Thanh Quan: “Nghìn mai gió cuốn chim bay mỏi” rồi trong “Tràng Giang” của Huy Cận là hình ảnh “Chim nghiêng cánh nhỏ bóng chiều xa”. Từ “quyện” trong câu thơ mang nghĩa mỏi mệt chỉ tâm thế tồn tại của con người, là định ngữ cho danh từ “điểu”, được sử dụng để đặc tả cho hình ảnh cánh chim. Cánh chim ở đây ko chỉ được Bác bỏ quan sát trong sự vận động mà còn được cảm nhận từ bên trong là “Chim mỏi”. Thi sĩ đã sử dụng chiếc hữu hạn của cánh chim để nói chiếc vô hạn của bầu trời. Từ trời mênh mông đấy chỉ mang cánh chim nhỏ nhoi bay với đôi cánh mỏi mệt. Bác bỏ đã sử dụng văn pháp tả cảnh ngụ tình, tả hoạt động của tự nhiên để gợi thân phận, tâm trạng của mình. Ở đây vừa mang sự đối lập vừa mang nét tương đồng. Đối lập là nếu con chim bị lạc đàn, bay mỏi sau một ngày kiếm ăn vất vả nhưng vẫn thoải mái tự do vào rừng tìm chốn ngủ còn thi sĩ vẫn bị kìm kẹp, giam cầm. Tương đồng tâm trạng giữa người tù và cánh chim chiều. Thấp sau một ngày đi đường dài cổ đeo gông chân vướng xiềng Bác bỏ đã thấm mệt nên nhìn cánh chim bay Bác bỏ cũng cảm nhận được điều đấy, Bác bỏ cũng muốn được ngơi nghỉ sau ngày tù dài lê bước “Năm mươi ba cây số một ngày/Áo mũ dầm mưa rách hết giày”. Cội nguồn của sự đồng điệu đấy là tình yêu vô bờ mà Bác bỏ dành cho sự sống của vạn vật.

     Ko chỉ vậy Người còn quan sát thấy hình ảnh đám mây trôi chầm chậm trên nền trời mênh mông, mông mênh gợi ý niệm lữ thứ, đơn chiếc. Đây cũng là một thi liệu rất thân thuộc trong thơ xưa. Thôi Hiệu đã từng viết: “Bạch vân thiên tải ko du du” (Nghìn năm mây trắng hiện nay còn bay) hay đó là đám mây xanh ngắt trong thơ Nguyễn Khuyến với câu “Tầng mây lửng lơ trời xanh ngắt”. Tuy nhiên mây trong thơ Bác bỏ ko gợi sự vĩnh viễn mà mang tâm trạng đơn chiếc, lẻ loi của người khách băn khoăn ko biết tương lai sẽ đi đâu về đâu nhưng trong bản dịch chưa thực sự lột tả được ý nghĩa của từ “cô”. Chỉ với vài nét đặc tả, chấm phá lấy vong hồn của thiên nhiên mà vẽ nên một bức tranh buổi chiều tối u ám, yên ả. Cánh chim và đám mây đã từng xuất hiện trong thơ Lý Bạch: “Chúng điểu cao phi tận/ Cô vân độc khứ nhàn”. Đó là nét cổ điển mà Hồ Chí Minh kế thừa tinh hoa văn hóa nhân thể loại hiện ước muốn được tự do, được ngơi nghỉ như cánh chim, như đám mây trên trời cao.

     Trong hai câu thơ đầu chỉ đặc tả cảnh thiên nhiên nhưng ẩn đằng sau lớp ngôn từ đó là tư thế và tâm hồn của thi nhân. Ta ko thấy mang chân dung của người tù khổ ải mà chỉ thấy phong thái ung dung, tao nhã của thi nhân mặc khách dù chân vướng xiềng lê từng bước trên phố đi, cảnh chiều mênh mông rợn ngợp nhưng tâm hồn Bác bỏ vẫn hướng về thiên nhiên, quát sát từng chi tiết vận động của cảnh vật. Nếu ko phải là một người yêu thiên nhiên tha thiết, một con người mang nghị lực phi thường, bản lĩnh kiên cường vượt lên trên hoàn cảnh làm sao mang được sự tự do về ý thức. Nhà lao, xiềng xích mang thể giam cầm thân thể Bác bỏ chứ ko thể trói buộc được tâm hồn thi nhân.

     Trên nền cảnh của thiên nhiên hình ảnh con người bỗng hiện lên trong thơ Bác bỏ. Con người ở đây là thiếu nữ đang lao động giữa chốn núi rừng mênh mông như một điểm sáng làm cho bức tranh đời sống trở nên mang hồn mang thần sắc vui tươi hơn:

“Sơn thôn thiếu nữ ma bao túc
Bao túc ma hoàn, lô dĩ hồng”

(Cô em xóm núi xay ngô tối
Xay hết lò than đã rực hồng)

     Hình ảnh con người và cuộc sống được tiếp nối hiện lên qua hai câu thơ. Thiếu nữ ở đây là người con gái (bé gái) trong lứa tuổi dưới thanh nữ chứ ko phải như bao bài phân tích khác là cô gái. Hình ảnh bé gái đang xay ngô trong đêm tối là để hô ứng với cánh chim đơn chiếc, lẻ loi bên trên cô độc đối diện với cối xay. Ngòi bút của Bác bỏ hướng tới sự vận động của con người. Đây là một nét hiện đại, mới mẻ trong thơ Hồ Chí Minh. Thiếu nữ miền sơn cước toát giữa núi rừng mênh mông ko những ko bị hòa tan với thiên nhiên mà nổi trội chói lòa trong ko gian đấy. Ko giống như những bài phân tích khác tôi nhận thấy qua cấu trúc liên miên đối ở những từ “ma bao túc” câu trên và “bao túc ma hoàn” câu dưới cho thấy con người ở đây đang phải lao động vất vả, nặng nề, triền miên, kéo dài trong đêm. Trong mạch vận động của của thời kì ở nguyên tác ko hề nhắc tới chữ “tối” nhưng với bản dịch thơ người dịch cho thêm vào làm mất đi sự thú vị của ý thơ, làm cho câu thơ mất đi nét đẹp của ý tại ngôn ngoại ko cần nhắc tới nhưng vẫn hiện ra là một đêm tối bao phủ. Trong câu thơ “Bao túc ma hoàn lô dĩ hồng” theo tôi đó là sự tiếp nối công việc, kết thúc một công việc lại mở ra một công việc mới, thi sĩ đã sử dụng hình ảnh bếp lửa được đốt lên để nói sự vận động của thời kì. Từ xưa nay hồ hết mọi người đều hiểu theo tức thị hồng tính từ, làm sáng rực lên hình ảnh con người trong đêm nhưng theo nguyên tác chữ Hán đó hồng của động từ mang ý nghĩa hành động là đốt để đối với từ “ma” (xay). Đây là hiện tượng đồng âm trong tiếng Hán, nếu ko chăm chút tìm hiểu sẽ làm cho mọi người nhầm lẫn với ý nghĩa khác. Qua hình ảnh con người trong đêm cho thấy cuộc sống nơi đây cùng cực, khó khăn làm cho tác giả đồng cảm, đồng điệu. Bác bỏ đã sử dụng vòng xoay của cối xay để nói lên tâm trạng nặng nề của mình, sử dụng hình ảnh bé gái để nói lên cảm nhận cuộc sống. Nam Cao đã từng viết: “Lúc người ta đau chân, người ta ko còn tâm trí đâu để nghĩ tới người khác” nhưng đối với Hồ Chí Minh thì đi trái lại với điều đó. Bác bỏ là một con người mang tấm lòng thương yêu đồng loại tới vô cùng ko chỉ là đối với nhân dân Việt Nam mà còn là biết bao những con người cùng cực trên hành tinh này. Đúng như Tố Hữu đã từng viết: “Bác bỏ ơi tim Bác bỏ mênh mông thế/ Ôm cả non sông mọi kiếp người”.

     Bài thơ là thành công của nghệ thuật kết hợp phối hợp giữa văn pháp cổ điển và sự cải cách hiện đại trong ý thơ. Đặc thù là chữ “hồng” ở cuối bài thơ được coi là nhãn tự, là con mắt thần của tác phẩm mang ý nghĩa sâu sắc được Hoàng Trung Thông nhận xét rằng: “Với một chữ "hồng", Bác bỏ đã làm sáng rực lên toàn bộ bài thơ, đã làm mất đi sự mỏi mệt, sự uể oải, sự vội vã, sự nặng nề đã diễn ra trong ba câu đầu, đã làm sáng rực lên khuôn mặt của cô em sau lúc xay xong ngô tối”. Đồng thời chữ “hồng” đấy cũng thể hiện cho niềm tin, kỳ vọng của Bác bỏ vào một tương lai tươi sáng ở ngày mai, đó là điều đáng quý, đáng trân trọng. Dù ở trong hoàn cảnh ngục từ nhưng con người đấy ko bao giờ chịu khuất phục trước hoàn cảnh, số phận. Trong thơ Hồ Chí Minh luôn mang sự vận động từ bóng tối ra ánh sáng, từ hồng được xuất hiện rất nhiều lần như trong bài “Tảo giải” hiện lên: “Phương Đông màu trắng chuyển sang hồng/ Bóng tối đêm tàn sớm sạch ko” hay mang câu Bác bỏ viết: “Trong ngục giờ đây còn tối om/ Ánh hồng trước mặt đã bừng soi” đó là sự lạc quan, niềm tin của Bác bỏ vào con đường cách mệnh nước nhà, vào cuộc sống tốt đẹp hơn ở tương lai.

     Tương tự chỉ với 28 câu thơ thất ngôn tứ tuyệt được kết hợp phối hợp giữa chất cổ điển và hiện đại, giữa tâm hồn thi sĩ với trái tim thép người đội viên, bài thơ đã làm xúc động người đọc trước ý thức lạc quan, yêu đời, yêu tha thiết cuộc sống và sự thông cảm, thương yêu con người của vị cha già dân tộc. Con người Bác bỏ là tấm gương sáng để cho biết bao thế hệ đồng bào Việt Nam học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh.

Phân tích bài thơ Chiều tối - mẫu 4

     Hồ Chí Minh được nhân loại biết tới ko chỉ là một vị lãnh tụ kiệt xuất của dân tộc Việt Nam mà còn được biết tới như một nhà văn, thi sĩ to của thế kỷ XX. Ngoài văn chính luận, người còn để lại cho đời một sự nghiệp thơ ca đáng trân trọng. Trong đó nổi trội nhất là tập thơ Nhật ký trong tù. Tập thơ này như một cuốn nhật ký bằng thơ ghi lại những chặng đường giải lao đầy gian truân vất vả của người tù. Nhưng bằng bản lĩnh thép, ý thức thép Người đã vượt qua hoàn cảnh tù đày để hướng về ánh sáng. Bài thơ Chiều tối là một trong những sáng tác tiêu biểu nhất của tập Nhật ký trong tù:

"Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ
Chòm mây trôi nhẹ giữa từng ko
Cô em xóm núi xay ngô tối
Xay hết lò than đã rực hồng"

     Tháng 8/1942, Bác bỏ Hồ sang Trung Quốc để tranh thủ sự viện trợ của bạn bè quốc tế về cuộc cách mệnh ở Việt Nam. Sau mười lăm ngày đi bộ lúc vừa tới thị trấn Túc Vinh, tỉnh Quảng Tây, Người bị chính quyền Tưởng Giới Thạch bắt giam vô cớ và bị "mười bốn trăng tê tái gông xiềng" trong sắp ba mươi nhà lao của tỉnh Quảng Tây. Trong thời kì này Người đã sáng tác tập thơ Nhật ký trong tù gồm 134 bài thơ bằng chữ Hán. Bài thơ "Mộ" (Chiều tối) được xem là áng thơ tuyệt bút, được Người làm trên phố chuyển lao từ Tĩnh Tây tới Thiên Bảo.

     Bài thơ mở đầu bằng bức tranh thiên nhiên buổi chiều tà trên phố Bác bỏ bị giải lao. Chỉ vài nét chấm phá, hai câu đầu của bài thơ đã để lại một tiểu hoạ về cảnh thiên nhiên vùng sơn cước ở thời khắc "chiều tối".

"Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ
Chòm mây trôi nhẹ giữa từng ko"

     Thiên nhiên hiện lên với hai nét chấm phá: cánh chim và áng mây mang màu sắc cổ thi rõ nét. Hai hình ảnh đấy tạo nên bầu ko gian thoáng đạt, cao rộng, thể hiện điểm nhìn lên của tác giả "luôn ngẩng cao đầu trong hoàn cảnh tù đày". Buổi chiều đấy nhường nhịn như ta đã bắt gặp đâu đó trong thơ xưa: "Bước tới Đèo Ngang bóng xế tà" hay "Chiều tà bảng lảng bóng hoàng hôn" (Bà Thị xã Thanh Quan). Cánh chim và chòm mây vốn là những thi liệu rất thân thuộc trong thơ cổ thường sử dụng để miêu tả cảnh chiều tối như một văn pháp miêu tả thời kì. Lý Bạch trong bài thơ Độc tọa Kính Đình san cũng đã từng viết:

Chúng điểu cao phi tận
Cô vân độc khứ nhàn

(Chim trời bay đi mất
Mây lẻ trôi một mình)

     Điều mới mẻ ở đây là nếu như trong thơ cổ, cánh chim thường bay về chốn vô tận vô cùng, vô định, gợi cảm giác xa xăm, phiêu dạt, chia lìa, mang chiếc buồn thương u uẩn thì cánh chim trong thơ Bác bỏ lại sắp gũi yêu thương hơn bao giờ hết. Nó chỉ là cánh chim tìm về tổ ấm sau một ngày dài mỏi mệt kiếm ăn. Chiếc hay nằm ở chỗ, nhìn cánh chim bay mà thấy được "quyện điểu", thấy được trong dáng bay của cánh chim mang sự mỏi mệt của nó. Tức là thi sĩ nhìn thấy được sự vận động bên trong của cánh chim kia. Đây chính là tình cảm nhân đạo của Hồ Chí Minh. Chiếc nhìn đấy thể hiện tình cảm nhân ái mông mênh của Người đối với cảnh vật. Đúng như Tố Hữu đã từng viết "Bác bỏ ơi tim Bác bỏ mênh thống thế/ Ôm cả non sông mọi kiếp người". Qua đó ta thấy thêm một nét nghĩa mới: người tù nhường nhịn như cũng đồng cảm với cánh chim kia, Người như cũng muốn được ngừng chân sau một ngày đày ải "Năm mươi ba cây số một ngày/ Áo mũ dầm mưa rách hết giày".

     Cùng với "Quyện điểu quy lâm", là "Cô vân mạn mạn". Bài thơ dịch khá uyển chuyển, nhưng đã làm mất đi vẻ lẻ loi, trôi nổi, lững lờ của đám mây. Người dịch đã bỏ sót chữ "cô" và chưa thể hiện được hết nghĩa của hai từ láy "mạn mạn". Căn cứ vào phần nguyên âm ta thấy, hình ảnh đám mây đơn chiếc, lẻ loi đang chầm chậm trôi qua bầu trời. Nó ko chỉ làm cho bầu trời thêm cao, thêm thoáng đạt mà còn gợi lên nỗi buồn bâng khuâng của người tù trên đất khách quê người. Nhưng buồn mà ko bi lụy, ko hiu hắt như trong thơ cổ điển. Mặc dù câu thơ dịch: "Chòm mây trôi nhẹ giữa từng ko" chưa được sát nghĩa nhưng dù sao cũng thấy chiếc hay riêng của nó. Chòm mây trôi nhẹ nhõm, nhàn tản như chính tâm hồn người tù đội viên ung dung tự tại, bị giải tù mà như đang thưởng ngoạn cảnh trời chiều và thả tâm hồn thi sĩ chứ ko còn là cảnh tù đày mỏi mệt nữa. Qua đó ta thấy tác giả ko hề để lộ chiếc mỏi mệt, đơn chiếc của chính mình. Đó chính là ý thức thép vĩ đại của người tù – thi sĩ Hồ Chí Minh.

Source: nongdanmo.com

     Nhìn chung, hai câu đầu bài thơ mang phảng phất nỗi buồn của lòng người, của tâm trạng người tù nhưng cảnh buồn mà ko chút bi lụy. Thạc sĩ Nguyễn Đức Hùng nhận xét rằng "Những buổi chiều tương tự, đâu mang thiếu trong văn học cổ kim; nhưng nếu cảnh đấy qua chiếc nhìn của một Lý Bạch tiêu diêu, một Khuất Nguyên u uất kiên cố sẽ đầy u ám, thê lương. Còn ở đây, nếu ko rõ xuất xứ, nhiều người sẽ lầm tưởng "Mộ" là bài thơ của thời Thịnh Đường".

     Cảnh chiều tà nơi vùng sơn cước mang chút hiu hắt vắng lặng gợi lên chiếc bâng khuâng man mác trong lòng người đọc nhưng sự biến chuyển của hai câu sau nhanh chóng xóa đi chiếc hiu hắt vốn mang của núi rừng. Đó chính là lúc mà đôi mắt yêu thương và trái tim nhân ái mông mênh của Người bắt gặp vẻ đẹp của con người lao động:

"Sơn thôn thiếu nữ ma bao túc,
Bao túc ma hoàn lô dĩ hồng"

     Sinh tiền Hồ Chí Minh chỉ mang một ước ao to: "Tôi chỉ mang một sự thèm muốn, thèm muốn tột bậc là làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, đồng bào người nào cũng mang cơm ăn áo mặc, người nào cũng được học hành". Tức là ước ao của Người luôn hướng về nhân dân, nhân dân ở đây ko chỉ hiểu là dân tộc Việt Nam ta mà còn là nhân dân lao động trên toàn cầu. Đó chính là ý thức nhân đạo cao cả của Quốc tế cùng sản.

     Câu thơ nguyên bản "Sơn thôn thiếu nữ" dịch là "Cô em xóm núi" đứng trên phương diện nghĩa của từ thì ko mang gì sai. Nhưng câu thơ dịch đã ko thể hiện được chiếc nhìn trân trọng của nhân vật trữ tình đối với con người; giọng điệu trọng thể của câu thơ nguyên tác ko hiện diện trong lời thơ dịch. Người phụ nữ đã nhiều lần mang mặt trong thơ chữ Hán, nhưng phần to họ đều thuộc giới thượng lưu hoặc ít nhất cũng sắp gũi với giới thượng lưu. Phần to người phụ nữ trong cổ thi đều mang nỗi buồn thương man mác vì chiến tranh sinh ly tử biệt hay lỡ làng tơ duyên, Vương Xương Linh đời Đường từng viết Khuê oán:

"Khuê trung thiếu phụ bất tri sầu,
Xuân nhật ngưng trang thượng thúy lâu.
Hốt kiến mạch đầu dương liễu sắc,
Hối giao phu tế mịch phong hầu."

     Dịch thơ

"Cô gái phòng the chửa biết sầu
Ngày xuân trang điểm dạo lên lầu
Đầu đường chợt thấy tơ xanh liễu
Hối để chồng đi kiếm tước hầu."

     Chiếc mới ở đây là cũng viết về hình ảnh người phụ nữ nhưng thơ Bác bỏ lại viết về người dân lao động với chiếc nhìn trân trọng yêu thương mang niềm vui của tấm lòng nhân đạo. Hai chữ "thiếu nữ" gợi lên vẻ trẻ trung, tươi tỉnh của cô gái cùng với hoạt động xay ngô đã làm hiện lên vẻ đẹp khỏe khoắn, nhịp nhàng trong lao động. Hình ảnh này đã làm xôn xao cả buổi chiều cô quạnh mang tới cho bức tranh thơ sức sống và niềm vui lan tỏa. Có nhẽ cũng chính vì vậy mà mang một nhà phê bình nào đó từng nhận xét rằng "Ko rõ trước Hồ Chí Minh đã mang một "sơn thôn thiếu nữ" thực sự là người lao động bước vào toàn cầu của nàng thơ hay chưa? Chỉ biết rằng việc đặt hình ảnh "sơn thôn thiếu nữ"ở vị trí trung tâm của bức tranh phong cảnh chiều tối đã làm cho bức tranh thiên nhiên trở thành bức tranh về cuộc sống con người. Sự chuyển đổi đấy thể hiện một thiên hướng vận động của hình tượng thơ và ý kiến nhân sinh của Bác bỏ. Trong bất cứ hoàn cảnh nào, Hồ Chí Minh cũng gắn bó với cuộc sống con người nơi trần thế đặc thù là cuộc sống nhân dân lao động".

     Tính hiện đại ở đây nữa chính là nghệ thuật biểu hiện. Tài hoa của Người là ở chỗ tả cảnh thiên nhiên, tả cảnh chiều tối mà ko phải sử dụng tới một tính từ chỉ thời kì nào. Cả bài thơ ko hề mang chữ tối nào cả mà người đọc vẫn trông thấy chữ tối. Người sử dụng ánh lửa đỏ để thể hiện thời kì (trời mang tối mới nhìn thấy lò than rực hồng). Hơn nữa, người đọc còn cảm nhận được bước đi của thời kì từ chiều tới tối. Cô gái xay ngô từ lúc trời còn ánh sáng; xay xong thì trời đã tối. Điệp ngữ liên hoàn (điệp ngữ vòng) "ma bao túc – bao túc ma hoàn" đã cho ta cảm nhận được thời kì đang vận động đang xoay theo từng vòng quay của cối xay ngô. Thấp Hồ Chí Minh đã mang một phát hiện mới trong văn pháp tả thời kì. Rõ ràng, ngay cả lúc tả cảnh chiều tối, thơ Hồ Chí Minh vẫn mang sự vận động từ bóng tối ra ánh sáng. Vòng quay của chiếc cối kết thúc, công việc kết thúc (bao túc ma hoàn) thì lò than cũng vừa đỏ (lô dĩ hồng), ánh lửa đỏ ấm nồng xuất hiện thật bất thần, tỏa sáng vào đêm tối xua tan đi chiếc lạnh lẽo hiu hắt của núi rừng. Đó cũng là lúc mà cô gái kia được quây quần bên mâm cơm yên ấm của gia đình.

     Chữ "hồng" nằm ở cuối bài thơ nhưng mang một vị trí đặc thù. Trong nghệ thuật Đường thi, chữ hồng được xem là nhãn tự là con mắt thần. Nó tạo nên chiếc thần thái đặc thù cho bài thơ. Hoàng Trung Thông nhận xét rằng: Với một chữ "hồng", Bác bỏ đã làm sáng rực lên toàn bộ bài thơ, đã làm mất đi sự mỏi mệt, sự uể oải, sự vội vã, sự nặng nề đã diễn ra trong ba câu đầu, đã làm sáng rực lên khuôn mặt của cô em sau lúc xay xong ngô tối. Chữ "hồng" trong nghệ thuật thơ đường người ta gọi là "con mắt thơ" (Thi nhãn hoặc là nhãn tự, chữ mắt) nó sáng bùng lên, nó căn lại, chỉ một chữ thôi với hai mươi bảy chữ khác dẫn đầu nặng tới mấy đi chăng nữa. Với chữ "hồng" đó mang người nào còn cảm giác nặng nề, mỏi mệt, nhọc nhằn nữa đâu, mà chỉ thấy màu đỏ đã nhuốm lên cả bóng đêm, cả thân hình, cả lao động của cô gái đáng yêu kia. Đó là màu đỏ tình cảm Bác bỏ.

     Tương tự chữ "hồng" rất xứng đáng là "ông thánh thứ hai mươi tám" của bài thơ. Ánh hồng đấy ko chỉ tỏa ra từ chiếc bếp lửa bình dị của một "sơn thôn thiếu nữ" mà chủ yếu được tỏa ra từ tấm lòng nhân ái, ý thức lạc quan của Hồ Chí Minh. Về nét nghĩa khác, chữ "hồng" còn là biểu hiện của cuộc vận động từ bóng tối ra ánh sáng. Thơ Hồ Chí Minh bao giờ cũng vậy, luôn hướng về ánh sáng. Trong bài thơ Tảo giải, chữ "hồng" đấy cũng đã từng xuất hiện:

"Phương Đông màu trắng chuyển sang hồng
Bóng tối đêm tàn sớm sạch ko"

     Chữ "hồng" đấy với chữ "hồng" trong Chiều tối mang cùng một nét tức thị chỉ ánh sáng, chỉ niềm vui, sự lạc quan của người tù. Con đường cách mệnh Việt Nam cũng vậy đi từ trong đêm trường nô lệ, đi trong hắc búa để tới với con đường vinh quang đãng.

"Đầu tường sớm sớm vầng dương mọc,
Chiếu cửa nhà lao, cửa vẫn cài;
Trong ngục giờ đây còn tối om,
Ánh hồng trước mặt đã bừng soi."

(Trích Nhật ký trong tù)

     Thành công của bài thơ chính là yếu tố cổ điển kết hợp với hiện đại, giữa tâm hồn thi sĩ và ý thức thép của người tù cách mệnh. Bài thơ đã làm người đọc xúc động trước tình cảm nhân ái mông mênh của người tù đội viên cùng sản Hồ Chí Minh dù trong hoàn cảnh tù đày nơi đất khách quê người nhưng Người vẫn vượt lên trên tất cả mọi sự khổ đau, đọa đày về thể xác để đưa tới cho người đọc những vần thơ tuyệt bút. Qua bài thơ ta càng hiểu, càng yêu hơn lãnh tụ Hồ Chí Minh của nước Việt Nam dân chủ cùng hòa. Xin được mượn bốn câu thơ của thi sĩ Tố Hữu thay cho lời kết:

"Lại thương nỗi đọa đày thân Bác bỏ
Mười bốn trăng tê tái gông xiềng
Ôi chân yếu, mắt mờ tóc bạc
Mà thơ bay cánh hạc ung dung"

Phân tích bài thơ Chiều tối - mẫu 5

     Ko chỉ là một vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc mà Hồ Chí Minh còn là một trong những thi sĩ với nhiều tác phẩm nổi tiếng. Trong đó tập thơ “Nhật ký trong tù”, nó được giám định như một viên ngọc quý của nền văn thơ Việt Nam. Đặc thù nhất là bài thơ “Chiều tối”được Bác bỏ sáng tác trên phố đi đày từ nhà lao Tĩnh Tây sang nhà lao Thiên Bảo.

     Hình ảnh bình dị của một làng quê nơi thôn quê vào buổi chiều tối được Bác bỏ miêu tả rất trung thực, nhưng trong đó lại ẩn chứa một ước mơ, mong muốn sự tự do để mang thể tiếp tục sứ mệnh phóng thích quốc gia vô cùng to lao.

“Quyện điểu quy lâm tầm túc thụ
Cô vân mạn mạn độ thiên ko”

     Dịch thơ:

“Chim bay mỏi về rừng tìm chốn ngủ
Chòm mây trôi nhẹ giữa tầng ko”

     Hình ảnh những chú chim bay về tổ chính là lúc chiều tà, trên nền trời lững lờ trôi nhẹ một chòm mây làm toát lên vẻ đẹp yên bình, lặng lẽ của một buổi chiều nơi thôn quê, núi rừng. Bác bỏ ví mình như chòm mây trôi lặng lẽ, đơn chiếc ko mang một chốn để trở về, thế nhưng trên phố chuyển nhà lao vất vả Bác bỏ vẫn mang được tâm thái ung dung tự tại, lạc quan.

     Chỉ với hai câu thơ mở đầu ngắn gọn nhưng trong đó ẩn chứa rất nhiều hàm ý sâu xa, ko chỉ vậy mà khuông cảnh thiên nhiên còn được khắc họa vô cùng sinh động. Ko chỉ mang hàm ý đơn chiếc mà hình ảnh chòm mây trôi nhẹ còn được Bác bỏ sử dụng để nói lên niềm thèm khát, ước mong được tự do, được trở về với quê hương, anh em đồng chí.

     Sườn cảnh nơi rừng núi hoang vu, vắng vẻ được thể hiện rất trung thực qua con mắt của một người đang trong tình cảnh tù tội, gông xiềng xiềng xích. Trong hoàn cảnh đó người tù vẫn thể hiện được khí phách hiên ngang, phong thái ung dung. Trong hai câu thơ cuối bài hình ảnh cô sơn nữ được đưa vào như một nét chấm phá bất thần mà tác giả muốn mang tới cho người đọc.

“Sơn thôn thiếu nữ ma bao túc
Bao túc ma hoàn, lô dĩ hồng.”

     Dịch thơ:

“Cô em xóm núi xay ngô tối
Xay hết, lò than đã rực hồng.”

     Như một điểm sáng hiện lên giữa cảnh đồi núi mông mênh hùng vĩ làm cho bức tranh sơn dã thêm sinh động và tươi vui hơn. Đây là nét đẹp vừa cổ điển mà lại hiện đại đặc trưng trong những sáng tác của Hồ Chí Minh. Sự xuất hiện của hình ảnh cô sơn nữ càng làm tăng thêm nét đẹp khỏe khoắn, đặc thù nó là vẻ đẹp vô cùng đáng quý của người dân lao động.

     Bản dịch thơ nhường nhịn như ko thể nào diễn tả được hết nghệ thuật, ý nghĩa mà tác giả sử dụng. Bạn mang thể thấy rằng Bác bỏ đã sử dụng lặp lại từ “bao túc” ở trong hai câu thơ cuối, điều đó diễn tả được sự liên tục, sự tuần hoàn như vòng xoay của cô sơn nữ. Cô gái đang miệt mài xay ngô bên bếp than hồng để chuẩn bị bữa tối, đó đều là những hình ảnh vô cùng giản dị nhưng lại mang được sức cuốn hút rất to.

     Kết lại, bài thơ “Chiều tối” của Hồ Chí Minh cho chúng ta thấy được một trái tim yêu nước, yêu thiên nhiên, yêu con người tới quên mình của Bác bỏ. Người luôn biết quan tâm tới những thứ bình dị và thân thuộc nhất, đó là một trong những đức tính vô cùng đáng quý và cao đẹp của một vị lãnh tụ.

Phân tích bài thơ Chiều tối - mẫu 6

     Chủ toạ Hồ Chí Minh - ko chỉ là một người con vĩ đại của dân tộc mà lúc nhắc tới chiếc tên đấy trong lòng mỗi người đều mang những xúc cảm riêng. Bác bỏ ko chỉ là một nhà chính trị tài hoa lỗi lạc, một vị cha già giàu lòng nhân ái, yêu thương mà Bác bỏ còn nhà một thi sĩ, nhà văn to của dân tộc. Tố Hữu từng viết:

"Vần thơ của Bác bỏ vần thơ thép
Mà vẫn mênh mông bát ngát tình"

     Thật vậy, thơ Bác bỏ là sự kết tinh tình cảm của một trái tim to thiết tha với dân tộc. Bài thơ “Chiều tối” là một bài thơ như thế, tiêu biểu cho phong cách thơ của Người. Phải đặt bài thơ trong hoàn cảnh lúc Bác bỏ đang bị bắt và giải từ nhà lao Tĩnh Tây tới nhà lao Thiên Bảo mới thấy được hết trị giá của nó.

"Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ
Chòm mây lửng lơ giữa tầng ko"

     Những buổi hoàng hôn thường mang dư vị buồn, bởi vậy, những con người xa quê mang nỗi nhớ da diết lúc chiều tối lại càng thêm nhớ thêm thương. Cánh chim trên bầu trời kia sau ngày dài kiếm ăn mỏi mệt, bay nặng nề trên ko trung về tổ ấm của mình để ngơi nghỉ. Chòm mây cũng nhỏ bé vô định giữa khoảng ko mông mênh rợn ngợp. Chòm mây lửng lơ trôi nhẹ nhõm, bình yên tới vậy mà sao gợi nỗi buồn mênh mang.

     Thấp thiên nhiên đấy đang chất chứa nỗi lòng của người tù cách mệnh đang một mình đơn độc giữa núi rừng ngút ngàn nơi đây, lấy cánh chim với đám mây kia làm người bạn tâm giao gửi gắm nỗi lòng. Thiên nhiên nhường nhịn như mang hồn cốt nỗi lòng của thi nhân, mang lúc cũng mỏi mệt đó nhưng vượt lên trên tất cả vẫn là khát khao trở lại quê hương như cánh chim kia tự do bay về tổ ấm của mình sau hành trình dài mỏi mệt.

"Cô em xóm núi xay ngô tối
Xay hết lò than đã rực hồng"

     Nếu hai câu trên là khuông cảnh thiên nhiên đượm buồn, đơn chiếc, lẻ loi, thì hai câu cuối mang dáng dấp của sự sống con người. Bức tranh đấy được trọn vẹn và sống động hơn bao giờ hết. Cảnh vật và con người hòa quyện vào nhau. Giữa núi rừng đấy là hình ảnh người con gái xay ngô tối đầy tập trung, siêng năng, miệt mài.

     Bên ánh lửa giữa bầu trời đêm, cô gái hăng say làm việc. Một bức tranh sinh hoạt bình dị, đời thường mà khoẻ khoắn, gợi nét sinh động trong đời sống nhân dân. Giữa thiên nhiên mông mênh, cô em trở nên nổi trội và quyến rũ lạ thường. Thấp đó là niềm mong ước của Bác bỏ gửi gắm vào những vần thơ về niềm tin vào một ngày quốc gia hoà bình, nhân dân được bình yên, tự do lao động, tăng giá sản xuất chẳng còn nỗi lo mất nước.

“Xay hết lò than đã rực hồng”

     Chữ "hồng” trở thành nhãn tự của bài thơ, chỉ một từ thôi mà nó chất chứa bao nhiêu ý nghĩa. Ánh than hồng xua tan đi màn đêm lạnh giá, xua tan nỗi cô độc của người tù nhân chốn xa xôi. Ánh than hồng là ánh sáng của cách mệnh, là niềm tin vào tương lai, ánh than hồng chất chứa niềm kỳ vọng, sưởi ấm, thắp lên ngọn lửa tin yêu, lòng yêu nước thiết tha, hướng về sự sống, về ngày mai tốt đẹp. Ánh than hồng thật rét mướt, thân yêu như tấm lòng Bác bỏ vậy.

     Bài thơ chỉ bốn câu thôi mà sao nhiều ý vị tới vậy. Từ trong gông xiềng, trong đau thương nhọc nhằn, Bác bỏ vẫn ko hề bi quan, chán nản mà trái lại rất lạc quan, luôn hướng tới niềm vui, hướng tới sự sống với bao kỳ vọng. Bác bỏ ko ngại vất vả gian truân, quên đi thống khổ của thực tế mà viết nên những vần thơ quá đỗi đẹp đẽ và thương yêu.

     Nếu trong văn chính luận, văn phong Bác bỏ sắc sảo, kiên cố, giàu sức thuyết phục với những lý lẽ chuẩn xác, khách quan thì trong thơ Bác bỏ lay động lòng người bởi sự bình dị mà sâu sắc. Sự kết hợp vô cùng nhuần nhuyễn giữa vẻ đẹp cổ điển và nét hiện đại giúp thơ Bác bỏ mang một sở thích riêng, độc đáo, tài hoa.

     Đọc bài thơ “Chiều tối”, em càng thêm khâm phục Bác bỏ, càng trân quý tự do và hoà bình hôm nay. Và tự hứa với lòng, dù trong khó khăn thử thách của cuộc sống vẫn ko nản lòng, giữ vững ý thức lạc quan và niềm tin tất thắng ngày ngày phấn đấu nỗ lực hơn để xứng đáng là thế hệ trẻ bản lĩnh, tài năng như cách sống của Người.

Phân tích bài thơ Chiều tối - mẫu 7

     "Chiều tối" là bài thơ ra đời từ thời kì đầu lúc chưng ở trong tù. Cũng trong thời kì đầu đấy, đã mang nhiều bài thơ Bác bỏ ghi lại ảnh "trên phố"chuyển lao ("Năm mươi ba cây số một ngày/Áo mũ dầm mưa rách hết ngày"). Mới tới nhà lao Thiên Bảo) và bài này cũng nằm trong mạch những bài thơ "Đi đường"đấy. Bài thơ thể hiện một phong cách nghệ thuật nhất quán là sự thống nhất trong phổ quát của tập "Nhật kí trong tù".Đó chính là sự vận động của hình tượng thơ, trong thơ Bác bỏ bao giờ cũng từ bóng tối hướng ra ánh sáng, từ lạnh lẽo tới rét mướt, từ nỗi buồn tới niềm vui. Điều này cũng được thể hiện rõ trong bài thơ "Chiều tối ".

     Trong bức tranh thiên nhiên nơi núi rừng xa lạ mang gì như thoáng buồn ẩn chứa những liên tưởng mơ hồ:

Quyện điểu quy lâm tầm túc thụ
Cô vân mạn mạn độ thiên ko

(Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ
Chòm mây lửng lơ giữa tầng ko)

     Câu thơ mang màu sắc của cổ thi bởi văn pháp miêu tả chấm phá và những thi liệu thân thuộc của thơ thượng cổ. Ko nói tới thời kì chuẩn xác nhưng hình ảnh "cánh chim"đủ sức diễn tả ko gian còn mang ý nghĩa thời kì. Hai câu đầu diễn tả cảnh vật trong một buổi chiều tối. Hình ảnh cánh chim và đám mây vừa giàu chất minh hoạ vừa nhớ tới tứ thơ thân thuộc của thi ca cổ điển. Sự mỏi mệt của cánh chim sự đơn chiếc của đám mây chiều là cảnh vật được nhìn qua tâm trạng của người tù tha phương. Trong lúc mỏi mệt đấy người tù vẫn dành cho thiên nhiên một tình yêu to, người đã vẽ lên bức tranh đẹp và đậm chất cổ điển. Đó là biểu tượng của một buổi chiều tà, một chiều thu êm đềm nhưng cảnh vật thoáng vẻ buồn, mỏi mệt và đơn chiếc.

Via @: nongdanmo.com

     Cảnh đấy mang sự hài hoà với lòng người. Rõ ràng đó chính là sự đồng điệu giữa thiên nhiên và tâm trạng con người được thể hiện khá đậm nét. Song hình tượng thơ ko ngừng lại ở đó mà mang sự vận động rất độc đáo. Từ một bức tranh thiên nhiên, lời thơ đã chuyển sang một bức tranh sinh hoạt bình dị.

     Thời kì từ chiều muộn đã chuyển sang chiều tối. Xúc cảm của con người ko còn thoáng buồn nữa mà đã thấy vui. Ko gian cũng bừng sáng lên màu đỏ "rực hồng" của lò than:

Cô em xóm núi xay ngô tối
Xay hết lò than đã rực hồng.

     Hình ảnh cô gái xay ngô tối trở thành hình ảnh trung tâm của bài thơ, toát lên vẻ trẻ trung, khỏe mạnh sống động. Vẻ đẹp của bức tranh thể hiện ở hình ảnh người lao động. Tâm hồn Hồ Chí Minh luôn hướng về tương lai, về nơi mang ánh sáng rét mướt của sự sống.Câu thơ mang đậm sắc thái hiện đại. Tác giả sử dụng thành công cấu trúc lặp liên hoàn: "Ma bao túc","bao túc ma" hành động xay ngô lặp đi lặp lại diễn tả vòng tuần hoàn của cối xay ngô. Ở đó người ta trông thấy nhịp độ trôi chảy của thời kì nhưng kì diệu chính là ở chỗ nhịp độ của thời kì hoà vào nhịp độ trong cuộc sống. Buổi chiều êm đềm đã kết thúc để bước vào đêm tối, song đêm tối ko lẽo âm u mà bừng sáng bằng ngọn lửa hồng.

     Từ hai câu đầu tới hai câu cuối của bài thơ "Chiều tối" là sự vận động của tứ thư từ nỗi buồn sang niềm lạc quan, từ bóng tối ra ánh sáng. Hai câu trên cảnh buồn và lòng cũng ko vui. Cảnh đấy, tình đấy thể hiện ở hình ảnh cánh chim mỏi mệt về rừng và chòm mây đơn chiếc chầm chậm trôi qua lưng trời. Hai câu thư lại là một niềm vui thể hiện ở hình ảnh ánh lửa hồng bỗng rực sáng lên.Ánh lửa hồng là niềm vui của con người làm tan đi chiếc đơn chiếc, mỏi mệt tàn lụi của buổi chiều nơi núi rừng hiu quạnh. Đó cũng chính là nét cổ điển nhưng vẫn khá hiện đại của bài thơ.

     Sự vận động của hình tượng thư từ thiên nhiên quạnh vắng tới con người lao động, tới sự sống tới ánh sáng và tương lai được thể hiện hết sức tự nhiên, giàu xúc cảm. Sự vận động này trong tư tưởng Hồ Chí Minh nằm xuyên suốt trong những bài thơ của tập "Nhật kí trong tù".

     Bài thơ kết lại bằng chữ "hồng "chính là nhãn tự của bài thơ thu được cả vong hồn sức sống của toàn bài. Cả bức tranh bừng sáng bởi chữ"hồng"đó. Nó thể hiện niềm tin tưởng ý chí, nghị lực kiên cường của người tù cùng sản Hồ Chí Minh. Bài thơ kết thúc bằng hình ảnh của ngọn lửa hồng mang lại cho người đọc cảm giác rét mướt và niềm vui. Ngọn lửa của sự sống vẫn còn lung linh tươi sáng và sưởi ấm mãi muôn thuở.

     Bài thơ vừa mang phong vị cổ điển vừa mang phẩm chất hiện đại, dào dạt xúc cảm của thi nhân trước thiên nhiên và những con người lao động bình dị mà cao đẹp. Cảnh chiều tà vùng sơn cước trong chiếc nhìn của người tù trên phố lưu đày sự chuyển đổi của thời kì, cảnh vật…. đã làm cho bức tranh "chiều tối"ko kết thúc với bóng đêm u tối, với chiếc buốt lạnh của núi rừng mà ấm sáng bởi ngọn lửa hồng - ngọn lửa của một trái tim, một tấm lòng yêu sự sống, yêu đời, yêu quốc gia và lòng thương người vô hạn.

Phân tích bài thơ Chiều tối - mẫu 8

     Theo Nhật ký trong tù, trên phố chuyển lao từ nhà ngục Tĩnh Tây tới nhà ngục Thiên Bảo, Bác bỏ làm năm bài thơ mà Chiều tối là bài thứ ba trong chùm thơ đó. Như tên gọi, bài thơ là bức tranh vẽ cảnh hoàng hôn.

     Chiều tối này ko giống như bất kỳ chiều tối nào. Đây là cảnh chiều tối qua đôi mắt của người tù Hồ Chí Minh “tay bị trói, cổ đeo xích” đang bị lính áp giải ngang qua một vùng sơn dã. Ngày đã hết mà người tù vẫn phải đựng bước. Nhà giam mới còn xa, nỗi vất vả còn nhiều. Bài thơ hình thành trong hoàn cảnh nghiệt ngã đấy:

Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ,
Chòm mây trôi nhẹ giữa tầng ko.

(Quyện điểu quy lâm tầm túc thụ,
Cô vân mạn mạn độ thiên ko.)

     Chim bay về tổ là biểu tượng được sử dụng để diễn tả cảnh hoàng hôn thường thấy trong thơ cổ điển, nhưng cánh chim ở đây ko chỉ là một nét vẽ thông thường. Nhường nhịn như lúc chiều tối người tù ngước mắt nhìn lên bầu trời, chợt thấy cánh chim mỏi mệt đang cố bay về tổ ấm và chòm mây chầm chậm trôi ngang lưng trời. Chiếc nhìn của thi sĩ ko đơn thuần là chiếc nhìn thưởng thức mà còn gửi vào đó sự lưu luyến, trìu mến của một tấm lòng yêu thương vô hạn. Cánh chim nhỏ bé kia như mang vong hồn, mang đời sống riêng tư. Cả ngày kiếm ăn vất vả, chiều tối nó mỏi mệt trở về rừng tìm nơi trú ngụ để sớm mai lại bay đi. Người tù cũng mỏi mệt sau một ngày vất vả lê bước đường trường. Với sự hòa hợp, thông cảm giữa tâm hồn thi sĩ với cảnh vật thiên nhiên. Cội nguồn của sự thông cảm đấy chính là tình yêu thương sâu xa của Bác bỏ dành cho mọi sự sống trên đời.

     Chòm mây trôi nhẹ giữa tầng ko. Nguyên văn chữ Hán đẹp như một câu thơ Đường: Cô vân mạn mạn độ thiên ko. Chòm mây này ko mang sắc thái phong lưu, nhàn tản, gợi nên sự cô độc thanh cao như trong thơ cổ: Nghìn năm mây trắng hiện nay còn bay (Hoàng Hạc lâu – Thôi Hiệu) mà nó chỉ đơn thuần là chòm mây lãng đãng trôi trên nền trời lúc bóng chiều đang sẫm lại, tô thêm vẻ mênh mông, êm đềm của buổi chiều tối nơi rừng núi. Phải mang một tâm hồn ung dung, thư thái thì người tù mới mang thể tạm quên sự đớn đau của thể xác để dõi theo một cánh chim, một chòm mây giữa bầu trời lúc hoàng hôn tương tự.

     Chòm mây đấy làm ko gian trở nên vô tận và thời kì như ngừng trôi. Hơn thế, chòm mây cũng như đang mang tâm trạng của con người. Nó đơn chiếc và lặng lẽ, ẩn chứa nỗi buồn trong cảnh chia lìa: cánh chim mải miết bay về rừng xanh, còn chòm mây trôi nhẹ như muốn ở lại giữa tầng ko bát ngát.

     Cảnh chiều tối nơi sơn dã là tương tự. Cánh chim nhỏ nhoi, chòm mây cô độc. Chim bay, mây trôi. Bầu trời mông mênh ko giới hạn. Người xưa cho đó là cách lấy điểm tả diện, lấy động tả tĩnh, rất tinh vi. Tuy bài thơ ko tả màu sắc, âm thanh mà người đọc vẫn cảm thấy khuông cảnh rừng núi lúc chiều tối thật âm u, hiu quạnh. Hai câu thơ thấm thía nỗi buồn vì cảnh buồn và người buồn, vì cánh chim bay về tổ gợi niềm ước mong sum họp, chòm mây đơn độc lửng lơ trên ko trung gợi thân phận lênh đênh trôi dạt nơi đất khách quê người, vì ko biết tới bao giờ người tù mới được tự do như cánh chim và chòm mây kia?!

     Tuy vậy, hai câu thơ trên cũng thể hiện bản lĩnh kiên cường của người tù thi sĩ, bởi vì nếu ko mang ý chí, nghị lực, ko mang phong thái ung dung tự chủ và sự tự do hoàn toàn về ý thức thì ko thể viết những câu thơ về thiên nhiên sâu sắc và tinh tế như thế trong hoàn cảnh khắc nghiệt của thân phận tù đày.

     Tới hai câu thơ cuối, bức tranh chiều tối bỗng mang những nét chấm phá bất thần: Giữa rừng núi, âm u, một lò lửa bỗng rực hồng, soi sáng hình ảnh thiếu nữ đang chuẩn bị bữa ăn tối cho gia đình:

Cô em xóm núi xay ngô tối,
Xay hết, lò than đã rực hồng.

(Sơn thôn thiếu nữ ma bao túc,
Bao túc ma hoàn, lô dĩ hồng.)

     Nếu trong hai câu thơ đầu, cảnh vật hiện ra qua những nét vẽ phần nào mang tính chất ước lệ thì ở hai câu thơ này, hình ảnh người phụ nữ lao động lại được tác giả miêu tả thực thực và sinh động. Bài thơ chuyển từ bức tranh thiên nhiên thành bức tranh đời sống. Đấy là xu hướng vận động trong cấu trúc của bài thơ, là logic hình tượng thơ và nó cũng phản ánh chiếc lôgích to trong tâm hồn tác giả. Điều lạ là những câu thơ tả thực sắp như văn xuôi đấy lại mang một sức sống lạ thường. Sức sống đấy toát lên từ hình ảnh khỏe khoắn của người thiếu nữ hay từ ánh lửa rực hồng của lò than ?! Hình ảnh cô gái xay ngô trở thành trung tâm của bức tranh. Với nét vẽ đậm, khỏe, thi sĩ đã đặt con người vào vị trí chủ thể, đẩy lùi cảnh vật ra phía sau làm nền. Tư thế của cô gái xay ngô toát lên vẻ trẻ trung, khỏe mạnh và cuộc sống lao động càng trở nên đáng quý, đáng trân trọng biết bao! Nó đem lại cho người tù khá ấm của sự sống cùng niềm vui và hạnh phúc trước cuộc sống bình dị của những con người tuy vất vả mà tự do.

     Trời sắp tối. Buổi tối là thời khắc sum họp gia đình nhưng kẻ lữ thứ là người tù vẫn chưa biết ngừng chân nơi đâu. Người tù đã quên nỗi cô quạnh, u buồn của hoàn cảnh mình để san sẻ với niềm vui nho nhỏ đời thường của người dân lao động, với bếp lửa hồng nơi xóm núi. Lúc màn đêm buông xuống, cảnh vật thu dần vào một điểm là lò than đỏ rực rồi tỏa khá ấm theo âm thanh nồng đượm của chữ hồng. Chữ hồng kết thúc bài thơ thật tự nhiên mà cũng thật bất thần. Nếu hình dung cả bài thơ là một bức tranh thì chính chiếc chấm lửa đỏ mà người nghệ sĩ tài hoa chấm lên đó đã mang lại thần sắc cho toàn cảnh, nhường nhịn như nó làm tăng thêm niềm vui và sức mạnh cho người tù đang đựng bước trên con đường xa thẳm.

     Hình ảnh cô gái và bếp lửa hồng gợi tả cảnh gia đình sum họp. Thấp thoáng trong những hình ảnh đấy là ước mơ thầm kín về mái ấm gia đình của con người đang phiêu dạt xa nhà, xa quê hương quốc gia. Đấy là tâm hồn của người đội viên cách mệnh đã vượt lên hoàn cảnh khắc nghiệt để đồng cảm với niềm vui đời thường. Bài thơ đã vận động từ ánh chiều âm u, tăm tối tới ánh lửa rực hồng, rét mướt, từ nỗi buồn tới niềm vui. Nó cho thấy chiếc nhìn tràn đầy niềm lạc quan yêu đời và tình yêu thương nhân dân của một con người vĩ đại.

     Nghệ thuật tả cảnh trong bài thơ vừa mang nét cổ điển (văn pháp chấm phá, ước lệ với những thi liệu xưa cũ) vừa mang nét hiện đại (văn pháp tả thực sinh động với những hình ảnh dân dã đời thường), ở đây chủ yếu là gợi tả chứ ko phải là miêu tả, cho nên rất cô đọng và súc tích.

     Tiếng nói trong bài thơ được sử dụng rất linh hoạt và thông minh. Một số từ ngữ vừa gợi tả vừa gợi cảm (quyện điểu, cô vân). Chữ hồng trong nghệ thuật thơ Đường người ta gọi là con mắt của thơ (thi nhãn) hoặc là nhãn tự (chữ mang mắt). Với chữ hồng, bài thơ ko còn cảm giác nặng nề, mỏi mệt, nhọc nhằn nữa, mà chỉ thấy màu đỏ đã ánh lên trong bóng đêm, trên thân hình và công việc thân thuộc của cô sơn nữ đáng yêu kia.

     Chiều tối mang vẻ đẹp giản dị mà sâu sắc. Bài thơ diễn tả phong cảnh thiên nhiên và đời sống một cách chân thật, súc tích, đồng thời thể hiện một khía cạnh vĩ đại của tâm hồn Hồ Chí Minh Ià lòng nhân ái đạt tới độ quên mình. Người làm thơ trong tình cảnh khốn khó vẫn để tâm hồn mình hướng tới thiên nhiên cùng niềm hạnh phúc đơn sơ của con người. Vàng nào đổi được phút giây xúc động trước cảnh chiều tối như phút giây này của trái tim vĩ đại Hồ Chí Minh?!

  • Phân tích bài thơ Chiều tối của Hồ Chí Minh (dàn ý + 10 mẫu)

  • Phân tích vẻ đẹp cổ điển và hiện đại trong bài thơ Chiều tối của Hồ Chí Minh (dàn ý + 7 mẫu)

  • Phân tích hình tượng người đội viên trong bài thơ Từ đấy và Chiều tối (dàn ý + 3 mẫu)

  • Cảm nhận bài thơ Chiều tối của Hồ Chí Minh (dàn ý + 5 mẫu)

Giới thiệu kênh Youtube VietJack

Nhà băng trắc nghiệm lớp 11 tại khoahoc.vietjack.com

  • Hơn 75.000 câu trắc nghiệm Toán 11 mang đáp án
  • Hơn 50.000 câu trắc nghiệm Hóa 11 mang đáp án chi tiết
  • Sắp 40.000 câu trắc nghiệm Vật lý 11 mang đáp án
  • Kho trắc nghiệm những môn khác




--- Cập nhật: 26-01-2023 --- nongdanmo.com tìm được thêm bài viết Lập dàn ý bài thơ Chiều tối (Mộ) từ website dafulbrightteachers.org cho từ khoá dàn ý phân tích chiều tối.

Gợi ý học trò lập dàn ý bài thơ Chiều tối trong chương trình Văn 11 kèm phân tích bài thơ Chiều tối. So với những bài viết trên mạng, bài viết của chúng tôi soạn đầy đủ và chi tiết hơn rất nhiều. Rất mong nhận được nhiều sự đón nhận về nội dung bài viết bên dưới.

Lập dàn ý bài thơ Chiều tối

I. Mở bài

1. Giới thiệu tác giả:

– Hồ Chí Minh ko chỉ là một vị lãnh tụ vĩ đại mà còn là một danh nhân văn hóa của dân tộc.

– Hồ Chí Minh để lại cho nước nhà một sự nghiệp văn học khổng lồ

2. Giới thiệu tác phẩm:

– Tác phẩm được trích trong tập thơ Nhật Kí trong tù của Bác bỏ

– Bài thơ thể hiện tình yêu thiên nhiên và tấm lòng to lao của Hồ Chủ toạ

II. Thân bài

1. Hai câu đầu

Quyện điểu quy lâm tầm túc thụ

Vân mạn mạn độ thiên ko

– Sườn cảnh chiều tối được mở ra với hình ảnh tả thực đầy chất thơ: hình ảnh cánh chim mải miết bay về rừng tìm nơi trú ngụ; những đám mây lững lờ bảng lãng trôi về cuối trời.

– Một ko gian mênh mông, rộng to nhưng lại thơ mộng, yên bình

– Gợi một buổi chiều tà hiu hắt, ánh nắng chỉ còn le lói phía chân trời.

– Ko gian thiên nhiên chính là tấm gương soi phản chiếu nội tâm con người:

– Cánh chim vội vã mang dáng vẻ sự mỏi mệt, nhọc nhằn sau tháng ngày rong ruổi

– Áng mây lững lờ trôi, đơn chiếc, lẻ loi trên nền trời mênh mông, rộng to.

– Bầu trời như được đẩy lên cao hơn xa hơn nỗi lòng con người vì thế cũng như trải dài ra ngút nghìn. Đứng trước thời khắc cuối ngày, lòng người bỗng thấy đơn chiếc, chống trải; thấy mỏi mệt, bâng khuâng. Và cánh chim sau những phút giây mỏi mệt vẫn được ngơi nghỉ nơi tổ ấm còn người sau những giây phút gông xiềng, đọa đầy lại phải chịu cảnh ngục tù tăm tối.

– Thế nhưng người đấy lại chẳng một câu than vãn, oán trách mà lại thả hồn vào thiên nhiên cảnh vật để cảm nhận và chấm phá nên những nét tuyệt mĩ nhất của bức tranh cuối ngày.

– Thể hiện tình yêu thiên nhiên rộn rực trong trái tim người đội viên cách mệnh

– Trong tâm tưởng người đội viên lúc nào cũng túc trực nỗi nhớ về quê hương, quốc gia.

– Ý chí sắt đá, nghị lực phi thường, phong thái ung dung và niềm lạc quan cách mệnh của Hồ Chủ toạ. (cánh chim biểu tượng cho cuộc sống tự do)

Phân tích, mở rộng:

– Hai câu thơ vừa mang nét cổ điển, hiện đại với những hình ảnh thơ thân thuộc, văn pháp ước lệ tượng trưng, chấm phá điểm xuyết, ko nói về cảnh trời chiều nhưng người đọc vẫn mang thể cảm và hình dung ra ko gian và nỗi lòng mà câu thơ muốn gửi gắm

– Cánh chim ko còn là đề tài xa lạ trong thơ cổ thế nhưng cánh chim của Bác bỏ lại thật đặc thù. Nếu như cánh chim của Lý Bạch là cánh chim “điểu cao phi tận”  bay vút vào ko gian ngút nghìn thì cánh chim của Hồ chủ toạ lại mang hồn sống, là cánh chim chao liệng ko gian, làm chủ ko gian, vạn vật.

2. Hai câu cuối:

Sơn thôn thiếu nữ ma bao túc

Bao túc ma hoàn, lô dĩ hồng

– Bức tranh sinh hoạt của con người nơi xóm núi:

– Bóng tối buông xuống phủ lấp ko gian

– Hình ảnh lò than rực hồng: bừng lên ánh sáng, xua tan bóng tối, sưởi ấm ko gian hiu quạnh, lạnh lẽo, vắng vẻ ở ý thơ trên.

– Hình tượng thơ sắp gũi, mộc mạc diễn tả thực thực nhịp sống cuối ngày tại miền sơn cước. Qua đó thể hiện tình yêu thương, trân trọng vô bờ của Bác bỏ đối với người lao động.

– Hình tượng thơ mang tính chất của sự vận động:

– Thời kì từ chiều tối cho tới tối hẳn

– Cánh chim bay, chòm mây trôi để rồi cũng quy tụ về phía tương lai về ánh sáng.

– Lòng người đi từ chỗ lạnh giá, cô quạnh tới mức ấm nóng, say mê, rộn rực, vui tươi, hồ hởi.

– Nhãn tự “hồng” khép lại bài thơ mang sức lay động, lan tỏa tới toàn bộ ý thơ:

– Ngọn lửa hồng lan tỏa, lấn lướt bóng đêm; xua đi khoảnh khắc lạnh lẽo buốt giá trong cõi lòng con người. Ngọn lửa đấy thổi bùng lên bao khát vọng, ý chí và quyết tâm người đội viên cách mệnh giữa cảnh ngục tù đọa đầy.

– Hai câu thơ đã tô vẽ dáng dấp con người. Con người hiện lên kì vĩ, làm chủ ko gian, thời kì, xua đi sự đơn chiếc, vắng vẻ của thiên nhiên. Ngoài ra, ýthơ còn thể hiện sức sống mãnh liệt và khát khao to lao của người thi nhân.

III. Kết bài:

Nghệ thuật:

– Sử dụng từ hán ngữ

– Văn pháp ước lệ tượng trưng: lấy mây điểm trăng; lấy động tả tĩnh, lấy cảnh vật để khắc tạc thời kì, nhấn nhá nỗi niềm con người.

– Nét cổ điển xen lẫn hiện đại:

Nét cổ điển : hình ảnh thơ; tiếng nói thơ; thể thơ thất ngôn tứ tuyệt

Nét hiện đại: Ko san sẻ nỗi buồn với thiên nhiên mà hòa hợp với thiên nhiên. Từ trong chiếc khó khăn, cùng cực mà toát lên phong thái ung dung, lạc quan cách mệnh.

Nội dung

– Bức tranh thiên nhiên mông mênh, rộng to nhưng vắng vẻ, cô quạnh

– Hình tượng con người với sức sống mãnh liệt, ung dung, tự tại giữa gông xiềng, xiềng xích.

Xem thêm >>> DÀN Ý NGẮN GỌN CẢM NHẬN VỀ BÀI THƠ CHIỀU TỐI – HỒ CHÍ MINH

Phân tích bài thơ Chiều tối lớp 11

Chiều tối là bài thơ của tác giả Hồ Chí Minh trong chương trình Ngữ Văn 11, bài thơ sáng tác trong thời kì bị giặc tù tội. Em hãy viết phân tích bài thơ Chiều tối.

Bài thơ Chiều tối của tác giả Hồ Chí Minh rút ra trong tập thơ Nhật ký trong tù, đây cũng là quãng thời kì Bác bỏ bôn ba tìm đường cứu nước nhưng bị giặc bắt. Bài thơ Chiều tối được sáng tác trong hoàn cảnh chuyển lao  từ Tĩnh Tây về tới Thiên Bảo vào thời khắc chiều tối giữa khuông cảnh thiên nhiên núi rừng.

Bài thơ mở đầu bằng khuông cảnh thiên nhiên thôn quê vào lúc chiều tối:

Chim mỏi về rừng tìm cây ngủ,

Chòm mây lẻ trôi lững lờ trên tầng ko

Chiều tối là khoảng thời kì kết thúc một ngày hoạt động, làm việc, chim chóc quay trở về chỗ ngủ, ko gian thiên nhiên cũng lặng yên ổn chỉ còn những chòm mây trôi lẻ lững lờ trên ko. Cảnh vật lúc này đi tới kết thúc một ngày, sự hoang vu, đơn chiếc và lạc lõng.

Trong hoàn cảnh chuyển nhà lao, Bác bỏ đã mang quãng thời kì được ngắm nhìn thiên nhiên, đắm chìm vào ko gian núi rừng, ý thức yêu đời thể hiện đậm nét.  Chỉ với hai câu mở đầu những người đọc cùng hình dung khuông cảnh thiên nhiên vào thời khắc đó.

Trong thơ của Bác bỏ ko thể thiếu hình ảnh con người:

Cô em xóm núi xay ngô tối,

Xay hết, lò than đã rực hồng.

Hình ảnh con người xuất hiện trong phần cuối làm cho bài thơ trở nên vui vẻ hơn, cô thôn nữ xay ngô chính là điểm nhấn của bài thơ. Con người lao động hiện lên sự tích cực, hồ hởi lúc thực hiện công việc xay ngô tối, hình ảnh lò than rực hồng mang lại sự rét mướt, niềm vui và xua đi cảm giác u buồn, lạnh lẽo của ko gian chiều tối. Đọc tới đây người nào cũng cảm nhận được niềm vui của Bác bỏ thật giản dị đó là được ngắm nhìn những con người lao động, vui niềm vui của người khác.

Kết thúc bài thơ hình ảnh bếp lửa hồng làm cho lòng Bác bỏ vui hơn, sưởi ấm và xua đi cảm giác nhớ nhà da diết trong lòng thi nhân. Bài thơ Chiều tối cùng thể hiện sự lạc quan của người đội viên dù trong hoàn cảnh nghặt ngèo bị giam tù tội đày.

Trên đó là dàn ý bài thơ chiều tối và phân tích bài thơ Chiều tối của tác giả Hồ Chí Minh sử dụng tham khảo lúc làm văn.

Lớp 11 -

Article post on: nongdanmo.com

Recommended For You

About the Author: Bảo